علوم تجربی

بحث ما درباره‌ی نقدها ناظر به فروید بود. بیان شد که فرض فیزیکالیسم یک فرض متدولوژیک و نه آنتولوژیک است. از این نظر نتایج علمی، منافی اعتقادات خاص در زمینه هستی‌شناسی نیست. از این نظر و با متدولوژیک بودن فرض ماتریالیستی علوم، پیشرفت آن‌ها نمی‌تواند تأییدی بر صحت ماتریالیسم باشد. مثلاً اگر فرض کنیم که کیسه‌ای پر از گلوله‌های مختلف و جنس‌های گوناگون وجود دارد و با آهنربا از آن گلوله‌هایی را بیرون می‌آوریم، گلوله‌های بیرون آمده نمی‌تواند نشانه و تأییدی بر آهنی بودن گلوله‌های درون کیسه باشد الا اینکه اساساً با بیرون آوردن گلوله‌های آهنی هیچ گلوله‌ای در کیسه نماند. در علم البته با چنین حالتی مواجه نیستیم و هرچه پیش آمده‌ایم با تعدد و تکثر مجهولات روبه‌رو بوده‌ایم.