رسیدهایم به شروع بخش دوم سوره؛ بخش دوم که میگویم منظورم موضوع دوم سوره است، جایی که مواجهۀ امت جدید با خارج از فضای ایمانی، خارج از بحثهای دینی، با افرادی که مشرک هستند، دشمنی دارند و علناً قصد نابودی امت جدید را دارند؛ برای این که با این دعوت هماهنگ نیستند، مسجدالحرام در اشغالشان است، مؤمنین باید در مسجدالحرام مستقر باشند، قبلۀ امت جدید آنجا است و یک جور عزم بازگشت و حج و اینها است.
حقیقتاً شاید جایی در قرآن به اندازۀ همین آیههای سورۀ آلعمران، بخش محاجه با اهل کتاب و اینها، این حالت را نداشته باشد که تفاوت بین آن چیزی که قرار بود اسلام باشد با آن چیزی که نهایتاً به آن تبدیل شد اینقدر روشن اینجا بیان شده است، که ما قرار بود دینی باشیم که تمام ادیان دیگر را هم میپذیریم.
همیشه مایلم که جدا از موضوع مورد بحث، دربارۀ روش کار و نحوه فکرکردن صحبت کنم. در این مورد خاص (سوره آلعمران) منظورم بود که ما سورۀ بقره را خواندهایم و فهمیدهایم که محتوای آن اینست که امتی (اهل کتاب و بت پرستان) وجود داشته و اکنون امت جدیدی آمده که قرار است شریعت جدیدی داشته باشند و جامعهای بر اساس این عهد جدید تشکیل شده است. انتظار ما این است که در ادامه چه ببینیم؟
بگذارید مقدمهای کوتاه بگویم در مورد اینکه برنامهای که میخواستم اجرا کنم چه بوده و الان چه شده است. از اینکه بگویم میخواهم جلساتی در مورد سورۀ آلعمران بگذارم اکراه داشتم و دلیلش این بود که دوست داشتم جلسۀ اول بدون اینکه شما پیشزمینهای داشته باشید که قرار است دربارۀ سورۀ آلعمران صحبت شود بحث را شروع کنم و متأسفانه حسم این بود که کاری که میخواهم بکنم خیلی احتیاج به اینتراکشن دارد، یعنی چیزی بگویم و سؤال و جواب شود، به یک سمتی برویم تا به سورۀ آلعمران برسیم.
در این جلسات تک جلسهای معمولاً خیلی وارد جزئیات نمیشوم فقط سعی میکنم تم کلی سوره را مشخص کنم. سعی میکنم بگویم سوره چه چیزی میگوید ولی توجیه نمیکنم که اگر فلان چیز را میگوید درست است یا نه. بیشتر هدف این است که بگوییم هدف اصلی چیست. مثلاً ممکن است محتوای یک سوره گفته شود و یک سری سؤال ایجاد شود که چرا این احکام یا این آیات این معانی را دارند.