نحل ۱۱: فقه، حکم خوردنی‌ها، نسخ، مهاجرت

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره نحل، جلسه‌ی ۱۱، دکتر روزبه توسرکانی، مجتمع فناوری دانشگاه الزهرا، رمضان ۱۴۴۳، ۱۴۰۱/۴/۱۴

قرار بود این جلسۀ آخر سورۀ نحل باشد و مثل همان جلسه‌های معمولی که دربارۀ یک سوره یکی دو جلسه صحبت می‌کردیم دیگر قطعه به قطعه قرار است جلو برویم، چیز زیادی هم به پایان سوره نمانده است. مثلاً شاید حدود سه صفحه هست، در مورد خیلی از نکات آن هم قبلاً بحث کرده‌ایم و من اصلاً نگرانی که وقت کم بیاوریم ندارم و فکر می‌کنم راحت می‌توان تا پایان آن گفت، خیلی چیزها قبلاً گفته شده است.

۱- فقه

بگذارید دوتا نکته دربارۀ این بحثی که دربارۀ فقه جلسۀ قبل انجام شد بگویم، به مناسبت این آیات بسیار جالب این قطعۀ «إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ» و اینکه اصلاً طرح درس فقه این شکلی خوب است یا بد است.

0 دیدگاه

نحل ۱۰: امت واحده، فقه و استنباط احکام

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره نحل، جلسه‌ی ۱۰، دکتر روزبه توسرکانی، مجتمع فناوری دانشگاه الزهرا، رمضان ۱۴۴۳، ۱۴۰۱/۴/۷

۱- فضای کلی سوره، مقدمه‌ای بر سوره بقره، آینده نگری سوره به مثابه معجزه

جلسۀ دهم هست. من خیلی‌ مختصر می‌خواهم تا اینجا که رسیدیم را مروری بکنم برای اینکه شباهتی بین ادامة این بخش با بخش‌‌های قبل هست. اگر خاطرتان باشد فضای کلی سوره این است که اعلام می‌شود این عذاب است؛ این «أَتَى أَمْرُ اللَّهِ فَلَا تَسْتَعْجِلُوهُ» به نظر من هیچ شکی وجود ندارد که اشاره به این است که امری که آمده امر به مجازات و نابود شدن است، همانجوری که در مورد اقوام پیشین بوده و گفته می‌شده که امر خداوند می‌آید یعنی امر به اینکه اینها شکست می‌خورند و نابود می‌شوند.

0 دیدگاه

انفال ۲: جنگ بدر، سنت الهی، خطاب‌های درون قرآن

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره انفال، جلسه‌ی ۲، دکتر روزبه توسرکانی، ۱۳۹۱

۱- مروری بر جلسه قبل سنت الهی در قالب جنگ

جلسۀ قبل در مورد موضوعاتی که مربوط به سورۀ انفال بود صحبت کردم. روی چندتا نکته تأکید کردم، بیشتر از همه اینکه این سوره یک ویژگی که دارد، تقریباً همه‌اش در مورد مسئلۀ جنگ است به ‌وقایع جنگ بدر و اتفاقات بعد از جنگ بدر دارد اشاره می‌کند ولی اینکه نکتة خاصی در آن‌ جنگ‌ها بوده و مثلاً سوره به ‌نوعی در مورد آن جنگ است، تصور اشتباهی است.

اتفاقاً این سوره کاری که دارد می‌کند این است که به مؤمنینی که در آن زمان زندگی می‌کنند و همۀ مؤمنینی که بعداً می‌آیند بفهماند این جنگ‌ها که در زمان پیغمبر اتفاق افتاده چیزی نیست به غیر از ادامۀ همان سنت الهی که پیامبری ظهور می‌کند، قومی در مقابل او هستند که ایمان نمی‌آورند و کار به جایی می‌رسد که قصد قتل یا آسیب رساندن پیامبر و مؤمنین را دارند.

0 دیدگاه

انفال ۱: مقدمه سوره، جنگ، سنت الهی و قتال

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره انفال، جلسه‌ی ۱، دکتر روزبه توسرکانی، ۱۳۹۱

۱- ابتدای سوره، مقدمه سوره‌های قرآن

من یک مقدار شبیه بحث‌هایی که در مورد سورۀ نساء کردم در این جلسه مقدماتی را می‌گویم و بعضی از جزئیات سوره را می‌گذاریم برای جلسۀ آینده. بگذارید به ‌عنوان مقدمه در مورد سورۀ انفال از این آیۀ اول شروع کنم که فکر می‌کنم به مناسبت‌هایی قبلاً در جلسات به این آیه به ‌عنوان یکی از آیه‌هایی که آیه‌های اول سوره هستند و به ‌عنوان یکی از شواهدی که چقدر سوره‌های قرآن متنوع و جالب شروع می‌شوند چند بار اشاره کرده‌ام.

0 دیدگاه

حجر: تَحَجُّرْ، سقوط بشر

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره حجر، تک جلسه‌، دکتر روزبه توسرکانی، ۱۳۸۹

۱- مقدمه

همانطور که گفته بودیم این جلسه قرار است جز جلساتی باشد که در مورد کلیات یک سوره بحث می‌کنیم. قرار بود که در مورد سوره حجر صحبت بکنیم. من قبل از این که شروع بکنم چندتا نکته کلی در مورد سوره حجر می‌گویم.

یکی اینکه تقریباً هیچ شکی نیست هم از نظر محتوا هم با توجه به اسناد تاریخی که سوره حجر جزء سوره‌های مکی است و یک نکته در مورد سوره حجر که به نظر من جالب است این است که سوره حجر نمونه یک سوره‌ای است که بر خلاف نظر بعضی‌ها که فکر می‌کنند ترتیب سوره‌ها توسط مردم و بیشتر بر اساس طول سوره‌ها تعیین شده‌است مثلاً سوره بقره که طولانی‌تر بوده اول آمده‌است و همانطور ادامه پیدا کرده‌است شما اگر سوره حجر را نگاه کنید، یک سوره نسبتاً کوتاه است که طولش از نصف سوره قبل و بعد خودش کمتر است، ولی اینجا قرار گرفته‌است.

0 دیدگاه
بستن منو