انبیاء ۴: معنای «نُکِسوا»، آیا حضرت ابراهیم دروغ گفته است؟، آیا قوم حضرت ابراهیم فهمیدند که او از آتش نجات پیدا کرده است یا خیر؟، چه شد حضرت ابراهیم را در آتش انداختند؟، تناسب آوردن داستان نوح در انتهای داستان ابراهیم، صبر

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره انبیاء، جلسه‌ی ۴، دکتر روزبه توسرکانی، رمضان ۱۴۴۵، ۱۴۰۳/۱/۱۳

در جلسه گذشته تا انتهای داستان حضرت ابراهیم را خواندیم. در این جلسه، ابتدا نکاتی در مورد این داستان بیان کرده و سپس درباره ارتباط داستان‌های دیگر با متن سوره و توالی این داستان‌ها صحبت می‌شود.

۱- معنای «نُکِسوا»

اما قبل از شروع، بحث مختصری درباره آیه ۶۵ سوره انبیاء «ثُمَّ نُکِسُوا عَلَى رُءُوسِهِمْ لَقَدْ عَلِمْتَ مَا هَؤُلاءِ یَنْطِقُونَ» بیان می شود.  یکی از دوستان تذکر دادند که در تفسیر المیزان «ثُمَّ نُکِسُوا» این‌گونه تفسیر شده که: «ثم نكسوا على روسهم»  كنايه و يا استعاره به كنايه است از اين‌كه باطل را در جاى حقى كه برايشان روشن شده جا دادند، و حق را در جاى باطل، گويا حق در دل‌هايشان بالاى باطل قرار داشت، ولى چون سر را پايين، و پاها را بالا گرفتند، قهرا باطل رو قرار گرفت و حق در زير آن، چون خود آنان به حق ظلم كردند، و آن وقت نسبت ظلم به حق را به ابراهيم داده گفتند: (لقد علمت ما هولاء ينطقون).

0 دیدگاه

اعراف ۲: دو نگاه به داستان آفرینش: دیالوگ بین ملائکه و خداوند درسوره بقره و دیالوگ بین خداوند و ابلیس در سوره اعراف، تشابه با سوره انعام، اعراف چه کسانی هستند؟

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره اعراف، جلسه‌ی ۲، دکتر روزبه توسرکانی، ۱۳۹۴

۱- مقدمه و مرور جلسه قبل

اولین نکته‌ای که در مورد محتوای سوره در جلسه قبل گفتم این بود که اگر از دور نگاه کنید شاید بیشتر از نصف سوره داستان انبیاء است. بنابراین اگر مثلاً درباره اصول دین تأکید می‏شود درباره نبوت است، شروع سوره را شاهد گرفتم برای اینکه حرف از نزول کتاب است، ضرورت تبعیت از چیزی که از طرف خداوند می‏آید و صحنه‏هایی از اینکه کسانی که دعوت حق را نپذیرفتند در دنیا و آخرت مجازات می‏شوند. یک فشرده‌ای از محتوای سوره که در مقدمه آمده است شاهد بر این است که مسئله نبوت در این سوره اهمیت دارد.

0 دیدگاه

اعراف ۱: کلیاتی در مورد سوره اعراف، داستان آفرینش

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره اعراف، جلسه‌ی ۱، دکتر روزبه توسرکانی، ۱۳۹۴

طبق برنامه ماه رمضان که اعلام کردیم قرار شد در مورد سوره اعراف بحث کنیم. سوره اعراف طولانی‌ترین سوره‌ای است که باقی مانده است، معمولاً در سال چند بار بعضی از دانشجوها گفتند سوره اعراف را بگویید، چون سوره بزرگی بود احساس من این بود که شاید وقت زیاد بگیرد. ماه رمضان وقت مناسبی بود، قرار بود سوره شعرا را بحث کنیم که تبدیل به اعراف شد. در مورد سوره شعرا در ادامه آن یا بعد از ماه رمضان صحبت می‌کنیم. درباره سوره اعراف اولین نکته‌ای که فکر می‌کنم خوب است تا در مورد آن صحبت کنیم این است که چون از اول قرآن تا سوره اعراف در مورد ۵ سوره قبل آن صحبت کردیم بد نیست قبل از اینکه وارد سوره شویم یک مقدار در مورد قبل آن صحبت کنیم بعداً در مورد خود سوره اینکه جایگاه آن در قرآن چیست شاید به قبل آن مربوط باشد یک زمینه‌ای آماده شود برای اینکه در مورد خود سوره صحبت کنیم.

0 دیدگاه

انبیاء ۳: مفهوم نزدیک بودن حساب، استهزاء مشرکین یا درک عذاب، إِنَّا کُنَّا ظَالِمِینَ، انتهای فصل اول و شروع آیات میانی، نام بردن از حضرت موسی و هارون به عنوان اولین انبیاء

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره انبیاء، جلسه‌ی ۳، دکتر روزبه توسرکانی، رمضان ۱۴۴۵، ۱۴۰۳/۱/۱۰

۱- مقدمه

در قسمت اول سوره، انسجام مطالب خیلی روشن است و می‌خواهم یک توضیح کلی بدهم، به قسمت‌هایی از بخش اول سوره (۴۷ آیه اول یعنی قبل از داستان انبیاء)،  خیلی با اجمال اشاره کنم تا فرصت شود در این جلسه در مورد داستان حضرت ابراهیم، بزرگترین بخش از داستان‌های انبیا، صحبت کنم.

مطالبی از جلسه قبل مانده است که باید در مورد آن نیز صحبت شود، سپس کلیاتی از ۴۷ آیه اول را بیان می‌کنم.

۲- مفهوم اقْتَرَبَ لِلنَّاسِ حِسَابُهُمْ: نزدیک بودن حساب

اوایل جلسه قبل نکته‌ای در مورد «اقْتَرَبَ لِلنَّاسِ حِسَابُهُمْ» (انبیاء:۱) گفتم، تصور می‌کنم هرجایی در  قرآن در مورد نزدیک بودن حساب صحبت شده می‌توان سه لایه در نظر گرفت: ۱- هر کسی که از دنیا می‌رود بنظر می‌رسد وقت حساب او فرا رسیده است، با تصوری که از مرگ در قرآن وجود دارد وقتی شخص از دنیا می‌رود و در قیامت محشور می‌شود تا به حساب او برسند، احساسش این است که یک روز گذشته است.

0 دیدگاه

انبیاء ۲: مقدمه سوره، قرآن معجزه پیامبر، تعدد دیدگاه‌ها در مورد پیامبر بودن حضرت محمد (ص)

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای سوره انبیاء، جلسه‌ی ۲، دکتر روزبه توسرکانی، رمضان ۱۴۴۵، ۱۴۰۳/۱/۴

۱- يادآوری جلسه گذشته

یک یادآوری می‌کنم، در جلسه اول کلیاتی را گفتیم، کلیاتی که مربوط به تقسیم‌بندی سوره به سه قسمت بود که کاملاً مشخص است. به اضافه اینکه به نظر می‌آید محتوای کلی سوره را خیلی راحت می‌توان فهمید عنوان سوره انبیاء است و سوره با حالت انذار نسبت به عواقب ظلم و کفر شروع می‌شود. اینکه دعوت پیامبران را نمی‌پذیرند و پیامبران هم دعوت به توحید می‌کردند. موضوع اصلی دعوت پیامبران توحید است که روی این موضوع در متن سوره تأکید می‌شود. نهایتاً با قسمت سوم تصاویری از بهشت و جهنم و قیامت به پایان می‌رسد.

0 دیدگاه
بستن منو