مقدمه ۱۴: چیستی شبهه ۲، معنی لغت در متن ادبی

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای مقدمه‌ای بر فهم قرآن، دکتر روزبه توسرکانی، دانشگاه صنعتی شریف، جلسه‌ی ۱۴، سال ۱۳۸۲

۱- پیش‌فرض‌های نادرست شبهه ساز

خیلی از شبهه‌ها با یک فرض غلط شروع می‌شوند. مثلاً هیچ‌وقت سؤال نمی‌شود که چرا خداوند قوم نوح را نابود کرد؟ چون فرض بر این است که خداوند هرگاه اراده کند می‌تواند چنین کاری را بکند؛ اما در مورد داستان قوم بنی‌قریضه که یهودی بودند و تعداد بسیاری از آن‌ها توسط مؤمنین کشته شدند، اگر فرض این باشد که حضرت محمد (ص) یک فرد عادی بودند، این کار بسیار خشن به نظر می‌رسد؛ اما اگر فرض این باشد که خداوند به‌جای استفاده از بلایای طبیعی، قومی را توسط مؤمنین از بین برده است، کشتن آن‌ها توجیه‌پذیر است؛ بنابراین بسته به اینکه در ابتدا چه فرضی کرده‌ایم، ممکن است در مورد واقعه‌ای به شبهه برسیم و یا نرسیم.

0 دیدگاه

مقدمه ۱۳: چیستی شبهه ۱، بازرگانی در قرآن، زبان جهانی فطرت

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای مقدمه‌ای بر فهم قرآن، دکتر روزبه توسرکانی، دانشگاه صنعتی شریف، جلسه‌ی ۱۳، سال ۱۳۸۲

۱- سنخ‌شناسی شبهات ناظر به متن مقدس

چه چیزی اشکال حساب می‌شود؟

  • متنی داریم که ادعا می‌کند همه‌ی چیزهایی که در آن بیان شده است حقیقت است. از طرف دیگر ما با جهان اطراف خود در ارتباط هستیم. اشکال چیزی است که تناقض ایجاد می‌کند بین چیزی که از من از دنیا درک کرده‌ام با چیزی که در متن در قرآن آمده است. مثلاً از نظر شما برده‌داری قانون درستی نبوده است و انتظار دارید که این حکم در قرآن نسخ شده باشد، درحالی‌که این‌طور نیست.

0 دیدگاه

دفاع عقلانی ۲۴: مؤلفه‌های ترجیح بخش تکامل‌گرایی بر خلقت‌گرایی

بسم الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای دفاع عقلانی از دین، جلسه‌ی ۲۴، دکتر روزبه توسرکانی، پژوهشگاه دانش‌های بنیادی، ۱۳۹۸/۲/۱۸

۱ مقدمه

طبق روال همیشه خلاصه‌ای از جلسات قبل می‌گویم. بحث به مسئله تعارض قرآن با علم رسید. بعد از یک جایی وارد بحث نظریه تکامل شدیم که اخیرا از آن برای مقابله با الهیات زیاد استفاده می‌کنند. از جمله می‌گویند که با قرآن هم تعارض دارد. متاسفانه از این طرف هم کسانی هستند که می‌گویند قرآن حداقل خلقت آدم با تکامل سازگار نیست.

خلاصه آن چه که تا الان گفتم به این صورت است: اول مدل لاکاتوشی را گفتم و سعی کردم بگویم در رشته بیولوژی خود تکامل هاردکور (hard core) است ولی داروینیسم و نئوداروینیسم هاردکور نیستند.

0 دیدگاه

روان‌کاوی و فرهنگ ۱۳: کاربردهای نظریه‌ی روانکاوی در تحلیل‌های اجتماعی و نقد هنری

بسم الله الرحمن الرحیم

روان‌کاوی و فرهنگ، دکتر روزبه توسرکانی، جلسه‌ی ۱۳، دانشگاه تهران، سال ۱۳۸۶

این جلسه به دو موضوع می‌پردازیم. یکی تحلیل روانکاوانه‌ی گذار به دوران پست‌مدرن و دیگری بحث نقد هنری و نظریه روانکاوی.

۱- تنوع نظریات در باب دوران پست‌مدرن

می‌توان گفت مدرنیته به‌نوعی قیام علیه سنت به‌صورت کلی آن است که پشتوانه‌ی آن‌هم این ادعا بود که باید تمام پیشینه‌ی معرفتی بشر از فیلتر عقل و نقادی گذشته باشد تا مقبول واقع گردد. درواقع دوران روشنگری، دوران بلوغ عقلی بشر است. گویا تصور روشنی از عقل و نقادی وجود دارد و بحث‌های منطقی نیز راه گشایی دارد.

0 دیدگاه

مقدمه ۱۲: دشواری‌های فهم معنای واژگان با تمرکز بر رمان تهوع سارتر

بسم‌الله الرحمن الرحیم

درس‌گفتارهای مقدمه‌ای بر فهم قرآن، دکتر روزبه توسرکانی، دانشگاه صنعتی شریف، جلسه‌ی ۱۲، سال ۱۳۸۲

۱- مروری بر مطالب جلسات پیشین

۱-۱ مروری بر طیف نظرات درباره‌ی نسبت زبان قرآن و فرهنگ عربی

پیش‌تر به خصوصیات زبان قرآن اشاره کردیم. این خصوصیات را در مقایسه با متن عربی دیگری که با قرآن هم‌عصر است می‌توان بهتر فهمید، مثل نهج‌البلاغه و نهج‌الفصاحه. مجموعه‌ی واژگانی که در نهج‌الفصاحه و یا نهج‌البلاغه آماده است با قرآن بسیار متفاوت است.

در جلسه گذشته بحث کردیم که آیا زبان قرآن عرفی است یا خیر. عرفی بودن یعنی زبان قرآن همان زبانی است که مردم عرب زمان جاهلیت با آن صحبت می‌کردند.

0 دیدگاه
بستن منو